Στις 20 Ιουνίου 1830 ο πολίτης Γ. Μαυρογένης υπέβαλε μία αίτηση προς τον έκτακτο επίτροπο Ήλιδας για την ενοικίαση ή ακόμη και την αγορά ακαλλιέργητης έκτασης του χωρίου Μεσολογγάκι που ανήκε στην επαρχία Γαστούνης. Στο χωριό αυτό επί τουρκοκρατίας κατοικούσαν περίπου 30 οικογένειες αλλά πυρπολήθηκε , ερημώθηκε , η γη του έμεινε ακαλλιέργητη και ελάχιστοι ήσαν οι κάτοικοι ή αυτοί που πήγαιναν από άλλα χωριά για να την καλλιεργήσουν. Ο Μαυρογένης ζητούσε να πληρώνει μικρό ενοίκιο για τα πρώτα χρόνια , αλλά και να προτιμηθεί στη περίπτωση πώλησης των εθνικών αυτών γαιών. Την αίτηση του Γ. Μαυρογένη βρήκαμε στα αρχεία της ελληνικής παλιγγενεσίας της βουλής και είναι η παρακάτω. Διαβάστε περισσότερα “Το χωριό Μεσολογγάκι Ηλείας το 1830”
Συντάκτης: Κώστας Ζαχιώτης
Φωτογραφίες από την Ηλεία (36)

Ο σιδηροδρομικός σταθμός του Πύργου είναι ένα κτίριο με νεοκλασικά στοιχεία που κατασκευάστηκε στο τέλος της δεκαετίας του 1880. Το 1890 παραδίδεται στη κυκλοφορία , από τους Σιδηροδρόμους Πειραιά – Αθηνών – Πελοποννήσου (ΣΠΑΠ) , η γραμμή Πάτρας – Πύργου και το 1891 η γραμμή επεκτείνεται μέχρι την Αρχαία Ολυμπία. Το 2011 ο σταθμός έκλεισε για τα περισσότερα τρένα και σήμερα εξυπηρετεί μόνο τα τρένα της γραμμής Κατάκολο – Πύργος – Ολυμπία η οποία είναι μήκους 33 χλμ. Η διαδρομή αυτή διαρκεί περίπου 45 λεπτά. Υπάρχουν τακτικά δρομολόγια αλλά και έκτακτα μόνο τις ημέρες άφιξης κρουαζιερόπλοιου στο λιμάνι του Κατακόλου. Το 1962 οι ΣΠΑΠ συγχωνεύονται με τους Σιδηροδρόμους του Ελληνικού Κράτους (ΣΕΚ) και το 1971 δημιουργείται ο Οργανισμός Σιδηροδρόμων Ελλάδος (ΟΣΕ) ο οποίος διαδέχεται τους ΣΕΚ. Η γραμμή Κατάκολο – Πύργος – Ολυμπία καταργήθηκε το 1998 οπότε το 2004 , λόγω των Ολυμπιακών Αγώνων , κυκλοφόρησαν στην ιστορική γραμμή σύγχρονα τρένα για να συνδέσουν το Κατάκολο με την Αρχαία Ολυμπία.

Το 1878 ο δήμαρχος Λετρίνων (Πύργου) Πέτρος Αυγερινός εισηγήθηκε τη κατασκευή του πρώτου δημοτικού σιδηροδρόμου στη χώρα , της πρώτης σιδηροδρομικής γραμμής στην Ελλάδα εκτός Αττικής. Τον Ιανουάριο του 1882 ξεκίνησε η κατασκευή της γραμμής για να συνδέσει με σιδηρόδρομο το Πύργο με το λιμάνι του Κατακόλου , προκειμένου να διευκολυνθούν οι εξαγωγές της σταφίδας. Το Νοέμβριο του 1882 ολοκληρώθηκε η κατασκευή αυτής της γραμμής που είναι μήκους 13 χλμ. Έξι μήνες μετά ιδρύεται η ανώνυμη εταιρεία “Σιδηρόδρομος Πύργου – Κατακόλου” στην οποία μέτοχος ήταν και ο Δήμος Λετρίνων. Το τρένο ξεκινούσε από το σταθμό του Πύργου , που στεγαζόταν στο νεοκλασικό κτίριο που βλέπουμε στη φωτογραφία και το οποίο σώζεται σήμερα στο πάρκο ΣΠΚ. Το 1951 ο Σιδηρόδρομος Πύργου – Κατακόλου (ΣΠΚ) υπάγεται στους Σιδηροδρόμους Πειραιά – Αθηνών – Πελοποννήσου (ΣΠΑΠ). Το ίδιο έτος η γραμμή ενώθηκε με τη γραμμή των ΣΠΑΠ οπότε δρομολογήθηκαν τοπικοί συρμοί από την Ολυμπία μέχρι το Κατάκολο. Για πολλά χρόνια το τρένο ξεκινούσε από το σταθμό των ΣΠΑΠ (σημερινό σταθμό του ΟΣΕ) και στη συνέχεια περνούσε από το παλιό του ΣΠΚ. Το 1975 καταργήθηκε ο παλιός σταθμός στο Πύργο και ξηλώθηκε η παλιά γραμμή μέχρι το νοσοκομείο.


Για να δείτε πληροφορίες για τον αρχαιολογικό χώρο του Κάτω Σαμικού , πατήστε εδώ.


Για να δείτε πληροφορίες για το μυκηναϊκό νεκροταφείο της Αγίας Τριάδας , στο οποίο βρέθηκε ο αμφορέας , πατήστε εδώ.
Φωτογραφίες από την Ηλεία (35)

Το 1826 συνήλθαν στο μοναστήρι της Σκαφιδιάς οι αντιπρόσωποι της επαρχίας Πύργου για να εκλέξουν τους πληρεξουσίους τους για τη τρίτη Εθνική Συνέλευση. Για να δείτε τη σχετική ανάρτηση πατήστε εδώ.




Η Ηλεία στα μυθικά χρόνια
Οι παλαιότεροι κάτοικοι της Ηλείας ήσαν Αχαιοί , συγγενείς με τους Αρκάδες και τους Αιολείς , αναμεμιγμένοι με τους προέλληνες κατοίκους της περιοχής καθώς και με άλλα ελληνικά φύλα από τη Θεσσαλία , τη Βοιωτία , τη Λοκρίδα , την Αττική , την Αιτωλία , τη Κρήτη και τη Μ. Ασία. Στα μυθικά χρόνια έχουμε τον ερχομό στη περιοχή της Ηλείας των Αχαιών της Θεσσαλίας , οι οποίοι όμως ήσαν ολίγοι και συγχωνεύθηκαν με τους ντόπιους. Αυτοί εισήγαγαν στη χώρα πολλά θεσσαλικά έθιμα και ονόματα. Τα ονόματα των ποταμών της Ηλείας , Πηνειός , Μήνιος , Λάρισος , Ενιπέας προϋπήρχαν στη Θεσσαλία , όπως και τα ονόματα των βουνών , Λάπιθος στη Τριφυλία , Όλυμπος και Όσσα κοντά στην Ολυμπία. Η ηλειακή πόλη Εφύρα ιδρύθηκε από κατοίκους της θεσσαλικής Εφύρας. Ο θεσσαλός Σαλμωνεύς ίδρυσε τη πόλη Σαλμώνη στη Πισάτιδα ενώ η κόρη του Τυρώ απέκτησε δύο γιους , το Πελία και το Νηλέα. Ο πρώτος έγινε βασιλιάς στην Ιωλκό της Θεσσαλίας και ο δεύτερος έγινε βασιλιάς στη Πύλο. (Για να δείτε την ανάρτηση για την Αρχαία Σαλμώνη πατήστε εδώ). Το όνομα της Ιπποδάμειας , κόρης του Οινομάου , προϋπήρχε στη Θεσσαλία και ήταν η σύζυγος του βασιλιά των Λαπιθών Πειρίθου. Οι μυθικοί Κένταυροι ζουν στο Πήλιο της θεσσαλικής Μαγνησίας αλλά και στον ηλειακό Ερύμανθο και Φολόη , ενώ το ιερό της Ολυμπίας πήρε το όνομά του από το θεσσαλικό Όλυμπο. Διαβάστε περισσότερα “Η Ηλεία στα μυθικά χρόνια”
Φωτογραφίες από την Ηλεία (34)



Για να δείτε πληροφορίες για το ναό της Αθηνάς Μακίστου πατήστε εδώ.



Φωτογραφίες από τον Αμπελώνα (Ρώμεσι) Ηλείας (33)








Φωτογραφίες από την Ηλεία (32)



Σε μικρή απόσταση από τη κοινότητα Κλαδέου (6 χλμ. ΒΑ της Αρχαίας Ολυμπίας) , εντοπίστηκαν θαλαμωτοί τάφοι της μυκηναϊκής εποχής. Οι έξι από αυτούς βρέθηκαν στην είσοδο του χωριού και οι άλλοι ένδεκα στη τοποθεσία “Τρύπες” , 4 περίπου χιλιόμετρα Α-ΒΑ της κοινότητας. Όλοι οι τάφοι βρίσκονται πλησίον του ποταμού Κλαδέου. Η πρώτη συστάδα τάφων και οι έξι από τη δεύτερη συστάδα ερευνήθηκαν το 1962 ενώ οι υπόλοιποι πέντε ερευνήθηκαν το 1998. Οι ανασκαφές αυτές απέδωσαν σπουδαία ευρήματα , πολλά από τα οποία εκτίθενται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Πύργου.



Φωτογραφίες από τον Αμπελώνα (Ρώμεσι) Ηλείας (31)





Το ημερολόγιο του πολιτιστικού συλλόγου για το 2020

Ο πολιτιστικός σύλλογος του Αμπελώνα Ηλείας κυκλοφόρησε το ημερολόγιο του 2020 και τα χρήματα που θα συγκεντρωθούν από τη διάθεσή του θα δοθούν για την ανακατασκευή του ιερού ναού Αγίου Βλασίου που βρίσκεται στο κοιμητήριο του χωριού.
Το 1700 έγινε από τους βενετούς η απογραφή Γκριμάνι. Ο επίσκοπος Ωλένης, στα πλαίσια της απογραφής αυτής, έστειλε στους βενετούς μία κατάσταση με όλες τις εκκλησίες της επισκοπής του. Από αυτή τη κατάσταση φαίνεται ότι η μοναδική εκκλησία που υπήρχε στο χωριό Ρώμεσι (Αμπελώνα) ήταν αυτή του Αγίου Βλασίου. Δεν γνωρίζουμε όμως αν η εκκλησία που αναφέρεται στην απογραφή του 1700 είναι αυτή που υπάρχει σήμερα ή κάποια άλλη που βρισκόταν στην ίδια ή σε άλλη θέση του χωριού. Για να δείτε την ανάρτηση “Ο Αμπελώνας (Ρώμεσι) Ηλείας το 1700” πατήστε εδώ
Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης στο Πύργο και στη Γαστούνη το 1823
Στις 25 Δεκεμβρίου 1823 , ο Ανδρέας Ζαΐμης έστειλε από τη Κερπινή μία επιστολή προς το Βουλευτικό Σώμα με την οποία , μεταξύ των άλλων , γνωστοποιούσε ότι ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης αν και προσκλήθηκε από το Εκτελεστικό να μεταβεί με τους άνδρες του στο Ναύπλιο , παραμένει ακόμη στη Γαστούνη. Στο Πύργο μάλιστα πυρπόλησε τα σπίτια του Λυκούργου Ι. Κρεστενίτη και του χιλιάρχου Πέτρου Μήτσου , ενώ άρπαξε και όλα τους τα υπάρχοντα. Αυτοί και οι υπόλοιποι επιστάτες , όταν ο Κολιόπουλος έφθασε στην Αγουλινίτσα , γνωρίζοντας τους σκοπούς του , έφυγαν από το Πύργο για να μην εκθέσουν τους εαυτούς τους σε κίνδυνο. Διαβάστε περισσότερα “Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης στο Πύργο και στη Γαστούνη το 1823”